वनामकृवित नांदेड-44 व पीकेव्‍ही हायब्रीड-2 बीटी परावर्तीत कपाशी वाणांचे प्रात्यक्षिक यशस्वी

Friday, 26 October 2018 07:22 AM


परभणी कृषी विद्यापीठ विकसित कपाशीचा नांदेड-44 हा संकरित वाण बीटीमध्‍ये परावर्तीत झाला असुन कोरडवाहु कापुस उत्‍पादक शेतकऱ्यांच्या दृष्‍टीने एक ऐतिहासिक उपलब्‍धी आहे. हा वाण कापुस उत्‍पादकांच्‍या हृदयावर पुन्‍हा अधिराज्‍य गाजवेल, अशी अपेक्षा वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषी विद्यापीठाचे कुलगुरू डॉ. अशोक ढवण यांनी व्‍यक्‍त केली.

महाराष्‍ट्र राज्‍य बियाणे महामंडळ मर्यादीत अकोला व वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषी विद्यापीठ यांचे संयुक्‍त विद्यमाने संकरीत कपाशी नांदेड-44 (एनएचएच-44व पीकेव्‍ही हायब्रीड-2 बीटी वाणांचे पीक प्रात्‍यक्षिक पाहणी कार्यक्रम दिनांक 22 ऑक्‍टोबर रोजी परभणी येथील विद्यापीठ मध्‍यवर्ती प्रक्षेत्र-बलसा विभाग येथे पार पडलाया कार्यक्रमाच्‍या अध्‍यक्षस्‍थानावरून ते बोलत होतेव्‍यासपीठावर महाबीजचे व्‍यवस्‍‍थापकीय संचालक श्री. ओमप्रकाश देशमुखमहा‍बीजचे संचालक श्री. वल्‍लभरावजी देशमुखसंशोधन संचालक डॉ. दत्‍तप्रसाद वासकरमहाबीजचे महा‍व्‍यवस्‍थापक (उत्‍पादनश्री. सुरेश पुंडकरमहाव्‍यवस्‍थापक (विपणनश्री. रामचंद्र नाकेमहाव्‍यवस्‍थापक (गुण नियंत्रण व संशोधनडॉ. प्रफुल्‍ल लहानेपरभणी जिल्‍हा अधिक्षक कृषी अधिकारी श्री. बी. आर. शिंदेकापुस विशेषज्ञ डॉ. खिजर बेगडॉ. विलास खराटे आदींची प्रमुख उपस्थिती होती.

कुलगुरू डॉ. अशोक ढवण पुढे म्‍हणाले की, विद्यापीठाने कपाशीचा नांदेड-44 हा संकरित वाण 1984 मध्‍ये प्रसारीत केला, त्‍यांनतर वीस वर्ष राज्‍यातीलच नव्‍हे तर देशातील कापुस उत्‍पादकांमध्‍ये लागवडीसाठी प्रचलित होता. हवामान बदलच्‍या पार्श्‍वभुमीवर हा वाण चांगले उत्‍पादन देणारा वाण ठरेल. येणाऱ्या खरीप हंगामात नांदेड-44 वाणाचे महाबिज मार्फत मर्यादित स्‍वरूपात विक्रीसाठी उपलब्‍ध होणारे बियाणे निवडक प्रयोगशील शेतकऱ्यांच्या शेतावर लागवडीसाठी उपलब्‍ध करावे, या वाणाचा तुलनात्‍मक अभ्‍यास इतर वाणाशी करून प्रत्‍येक बाबींची नोंद घ्‍यावी. या वाणाचे बियाणे मुबलक प्रमाणात बाजारात आल्‍यास कपाशीच्‍या बियाणेबाबत शेतकऱ्यांची होणारी फसवणुकीस आळा बसेल. कृषी विभाग, महाबीज व कृषी विद्यापीठ हे शेतकऱ्यांच्या हितासाठी कटिबध्‍द आहे, असे प्रतिपादन त्‍यांनी केले.


महाबीजचे व्‍यवस्‍‍थापकीय संचालक श्री. ओमप्रकाश देशमुख आपल्‍या मार्गदर्शनात म्‍हणाले की
नांदेड-44 व पीकेव्‍ही हायब्रीड-2 या कपाशीच्‍या वाणांचे बीजी-2 मध्‍ये परावर्तनामुळे या वाणाचे पुर्नजीवन झाले आहेनांदेड-44 हा कापसावरील रसशोषण करणा-या कीडींना कमी बळी पडणारा व गुलाबी बोंडअळीस सहनशील हा वाण आहे.यामुळे शेतक-यांचा कीडनाशक फवारणीवर होणारा मोठा खर्च कमी होईल व लागवड खर्च कमी होईलसन  2022 पर्यंत कापुस उत्‍पादकांचे उत्‍पन्‍न दुप्‍पट करण्‍याचे असलेले उदिष्‍टे साध्‍य करण्‍यास याची मदत होईलअसे मत व्‍यक्‍त करून शेतकऱ्यांनी महाबीजच्‍या बीजोत्‍पादन कार्यक्रमात सहभागी होण्‍याचे आवाहन त्‍यांनी केले.

संशोधन संचालक डॉ. दत्‍तप्रसाद वासकर आपल्‍या मनोगतात म्‍हणाले कीनांदेड येथील कापुस संशोधन केंद्रातुन 1984 साली विकसित झालेला कपाशीचा नांदेड-४४ हा संकरित वाण कपाशीचे बीटी वाण येण्‍यापुर्वी अधिक उत्‍पादन देणारापुनर्बहाराची क्षमता असलेला व रसशोषण करणाऱ्या कीडींना प्रतिकारक असल्‍यामुळे राज्‍यातीलच नव्‍हे तर देशातील इतर राज्‍यातील शेतकऱ्यांमध्ये मोठया प्रमाणावर लागवडीसाठी प्रचलित होताहा वाण जनुकीय परावर्तनासाठी म्‍हणजेचे बीजी-2 मध्‍ये परावर्तीत करण्‍यासाठी मार्च 2014 मध्‍ये वनामकृवि व महाबीजमध्‍ये सामंजस्‍य करार करण्‍यात आलाहा करार माजी कुलगुरू डॉ. बी. व्‍यंकटेश्‍वरलुसद्याचे कुलगुरू डॉ. अशोक ढवणमहा‍बीजचे माजी व्‍यवस्‍थापकीय संचालक डॉ. शालीग्राम वानखेडे यांच्‍या मार्गदर्शनाखाली करण्‍यात आलात्‍यानंतर या बीटी वाणाच्‍या गेल्‍या तीन वर्षापासुन सातत्‍याने प्रक्षेत्र चाचण्‍या यशस्‍वी झाल्‍यात्‍याचा प्रात्‍यक्षिकाचा भाग म्‍हणुन सदरिल प्रात्‍यक्षिक पाहणी कार्यक्रमाचे आयोजण करण्‍यात आल्‍याचे सांगुन राज्‍यातील दोन सार्वजनिक संस्‍था महा‍बीज व कृषि विद्यापीठ एकत्रित कार्य केल्‍यामुळे आज कपाशी नांदेड-44 हे वाण बीटीत परावर्तीत करण्‍यात यश आलेनांदेड-44 मुळेच देशात परभणी कृषी विद्यापीठाची ओळख होतीअनेक दिवसापासुन शेतकऱ्यांमध्ये असलेली मागणी पुर्ण करू शकलोअसे मत व्‍यक्‍त केले.

यावेळी श्री. सुरेश पुंडकरश्री. रामचंद्र नाकेडॉ. प्रफुल्‍ल लहानेश्री. बी. आर. शिंदेडॉ. खिजर बेग आदींनी मार्गदर्शन केलेकार्यक्रमाचे प्रास्‍ताविक महा‍बीज विभागीय व्‍यवस्‍थापक श्री. सुरेश गायकवाड यांनी केले तर महाबीज जिल्‍हा व्‍यवस्‍थापक श्री. गणेश चिरूटकर यांनी सुत्रसंचालन केले. सदरील पीक प्रात्‍यक्षिक पाहणी कार्यक्रमास परिसरातील शेतकरीमहाबीज व विद्यापीठातील अधिकारी व कर्मचारी मोठया संख्‍येने उपस्थित होते.

वसंतराव नाईक मराठवाडा कृषी विद्यापीठ Vasantrao Naik Marathwada Krishi Vidyapeeth Parbhani नांदेड-44 PKV Hybrid-2 Nanded-44 पीकेव्‍ही हायब्रीड-2

Share your comments

Krishi Jagran Marathi Magazine Subscription ऑनलाईन अंक मागणीसाठी

शासन निर्णय




Download Krishi Jagran Mobile App


CopyRight - 2018 Krishi Jagran Media Group. All Rights Reserved.